De mkb-winstvrijstelling is een aftrek van 12,70% op uw winst na ondernemersaftrek, geldig in zowel 2025 als 2026. De Belastingdienst past die korting automatisch toe bij uw aangifte inkomstenbelasting, zonder dat u iets hoeft aan te vragen. Er is één belangrijke kanttekening: in een verliesjaar werkt dezelfde vrijstelling tegen u, omdat ze uw fiscale verlies kleiner maakt dan het werkelijk was.
Kort samengevat:
- De mkb-winstvrijstelling van 12,70% wordt automatisch toegepast bij de aangifte, ongeacht of u winst of verlies maakt, en geldt voor alle ondernemers voor de inkomstenbelasting.
- Bij verlies verkleint de vrijstelling de fiscale verliesverrekening, waardoor u mogelijk minder verlies kunt verrekenen dan verwacht, vooral bij startende ondernemers en in moeilijke marktperioden.
- De vrijstelling wordt over de winst na ondernemersaftrek berekend en beïnvloedt uw belastbare winst, waardoor het belangrijk is om uw winst en aftrekken correct te administreren.
- Voor 2026 blijft het percentage van 12,70% gelijk, maar de daling van de zelfstandigenaftrek kan alsnog leiden tot hogere fiscale winst in dat jaar.
- Het is aan te raden om minstens twee keer per jaar uw winstprognose en voorlopige aanslag te controleren, vooral bij verwachte verliesjaren of nieuwe ondernemingen.
Inhoudsopgave
- Wat is de mkb-winstvrijstelling precies?
- Wie heeft recht op de vrijstelling en welke voorwaarden gelden?
- Hoe bereken je de mkb-winstvrijstelling stap voor stap?
- Waarom de vrijstelling nadelig kan uitpakken bij verlies
- Zo controleert u de vrijstelling in uw aangifte en administratie
- Smart ZZP's advies: wanneer schakelt u hulp in?
- Zo helpt Smart ZZP u de vrijstelling correct toepassen
- Bronnen
- Veelgestelde vragen
Wat is de mkb-winstvrijstelling precies?
De mkb-winstvrijstelling is een vast percentage dat u mag aftrekken van uw winst, ná verwerking van de ondernemersaftrek. Denk aan de zelfstandigenaftrek of de startersaftrek: die komen eerst, en pas over het bedrag dat overblijft, rekent u de vrijstelling. Het resultaat noemt de fiscus uw belastbare winst uit onderneming, en dat is het bedrag waarover u daadwerkelijk inkomstenbelasting betaalt.
U hoeft niets te doen om de vrijstelling te krijgen. De Belastingdienst verwerkt de mkb-winstvrijstelling automatisch zodra u uw winst invult in de aangifte. Het percentage verandert wel eens: de wetgever stelt het jaarlijks vast. Voor 2025 en 2026 blijft het gelijk op 12,70%, wat voor de planning van uw winst een prettige stabiele factor is.
Wie heeft recht op de vrijstelling en welke voorwaarden gelden?
Iedereen die voor de inkomstenbelasting geldt als ondernemer, komt in aanmerking. Dat is een ruimere groep dan veel zzp'ers denken, want er is één voorwaarde die juist niet geldt.
- U bent ondernemer voor de inkomstenbelasting, wat iets anders is dan ingeschreven staan bij de Kamer van Koophandel.
- Het urencriterium, dat u wél nodig heeft voor de zelfstandigenaftrek, speelt hier geen rol.
- Ook medegerechtigden, zoals een stille vennoot in een samenwerkingsverband, kunnen onder voorwaarden gebruikmaken van de vrijstelling, al gelden voor hen net iets andere regels dan voor de reguliere ondernemer.
- Twijfelt u of u fiscaal als ondernemer telt? De OndernemersCheck van de Belastingdienst geeft daar snel duidelijkheid over.
Veel ondernemers denken onterecht dat ze buiten de boot vallen omdat ze niet aan het urencriterium voldoen. Dat is een misvatting die u zomaar belastingvoordeel kan laten liggen.
Pro-tip: Vul de OndernemersCheck sowieso in als u een tweede inkomstenbron heeft naast een dienstbetrekking. Grensgevallen worden vaker verkeerd ingeschat dan u zou denken.
Hoe bereken je de mkb-winstvrijstelling stap voor stap?
De rekenvolgorde is vast en u kunt hem niet zelf aanpassen. Eerst trekt u de ondernemersaftrek af van uw winst, en pas over wat overblijft, berekent u de 12,70% vrijstelling.
- Bepaal uw winst vóór aftrekken, dus omzet minus kosten.
- Trek de ondernemersaftrek af: zelfstandigenaftrek, startersaftrek of andere toepasselijke posten.
- Reken over het resterende bedrag 12,70% mkb-winstvrijstelling.
- Trek dat bedrag af van de winst na ondernemersaftrek. Het resultaat is uw belastbare winst uit onderneming.
Een rekenvoorbeeld maakt dit concreet. Stel: uw winst vóór aftrekken bedraagt € 45.000.
De vrijstelling zelf verandert niet tussen 2025 en 2026, maar de zelfstandigenaftrek daalt de komende jaren verder, waardoor uw uiteindelijke fiscale winst in 2026 hoger kan uitvallen dan in voorgaande jaren, ook al blijft het percentage van de vrijstelling gelijk. Een uitgebreidere uitleg over de opbouw van aftrekposten leest u in dit artikel over fiscale aftrek voor ondernemers.
Waarom de vrijstelling nadelig kan uitpakken bij verlies
Bij winst is de vrijstelling altijd gunstig. Bij verlies draait het mechanisme om en werkt het juist tegen u.
De vrijstelling wordt namelijk ook toegepast als u verlies maakt, en dat verkleint uw fiscale verlies. Maakt u bijvoorbeeld € 10.000 verlies, dan zorgt de 12,70% vrijstelling ervoor dat u fiscaal minder dan € 10.000 verlies mag verrekenen. Rabobank illustreert dit effect met praktijkvoorbeelden van startende ondernemers die hierdoor minder verlies konden verrekenen dan ze verwachtten.
Dat heeft directe gevolgen voor de verliesverrekening met andere jaren, zowel achterwaarts als voorwaarts. Let extra op in deze situaties:
- U start een onderneming en verwacht de eerste jaren verlies te draaien.
- Uw omzet is sterk gedaald door een tijdelijke terugval, ziekte of een marktverandering.
- U heeft een voorlopige aanslag lopen die is gebaseerd op een winstverwachting die inmiddels niet meer klopt.
In elk van deze gevallen loont het om vooraf te laten narekenen wat de vrijstelling met uw verliespositie doet, in plaats van dat pas bij de definitieve aanslag te ontdekken.
Zo controleert u de vrijstelling in uw aangifte en administratie
De vrijstelling verschijnt niet als een apart vakje dat u zelf invult. Ze wordt automatisch berekend zodra u de juiste cijfers heeft ingevoerd, dus uw taak ligt vooral bij het correct aanleveren van de basisgegevens.
- Zorg dat uw winstberekening klopt vóórdat u aangifte doet: omzet, kosten en afschrijvingen moeten sluitend zijn.
- Vul de ondernemersaftrekken correct in, want die bepalen de basis waarover de vrijstelling wordt gerekend.
- Controleer in de proefberekening van de aangifte of het vrijstellingsbedrag logisch aansluit op 12,70% van uw winst na ondernemersaftrek.
- Pas uw voorlopige aanslag aan zodra uw winstverwachting wijzigt, zeker als u een verliesjaar zag aankomen dat u eerder niet had voorzien.
Praktische aandachtspunten voor uw administratie:
- Houd uw winstprognose actueel, minimaal ieder kwartaal.
- Bewaar onderbouwing van kosten die de ondernemersaftrek beïnvloeden.
- Vergelijk bij twijfel uw berekening met een stappenplan zoals inkomstenbelasting berekenen voor zzp'ers.
Smart ZZP's advies: wanneer schakelt u hulp in?
Controleer uw winstprognose en voorlopige aanslag minstens twee keer per jaar. Dat is geen overbodige luxe, want de combinatie van dalende zelfstandigenaftrek en een gelijkblijvende vrijstelling zorgt ervoor dat kleine wijzigingen in uw resultaat een groter effect hebben op uw uiteindelijke belasting dan veel ondernemers verwachten.
Er zijn drie situaties waarin het echt loont om even mee te laten kijken: bij de start van een onderneming, wanneer u een verliesjaar verwacht of doormaakt, en wanneer onduidelijk is of u fiscaal als ondernemer kwalificeert. In die gevallen bepaalt de juiste toepassing van de mkb-winstvrijstelling vaak méér belasting dan de vrijstelling zelf. Onze begeleiding bij inkomstenbelasting en doorlopende financiële administratie zijn precies daarop gebouwd.
— Smartzzp
Zo helpt Smart ZZP u de vrijstelling correct toepassen
Smart ZZP is het alternatief voor uitzoekwerk achter uw eigen bureau: wij rekenen uw ondernemersaftrek, mkb-winstvrijstelling en voorlopige aanslag samen door, zodat u niet achteraf ontdekt dat een verliesjaar u fiscaal duurder is uitgekomen dan nodig.
De administratie kan worden uitgevoerd met Yuki en Exact Online, waardoor winstcijfers actueel kunnen zijn op het moment dat ze nodig zijn, ook tussentijds. Dat is precies waar de mkb-winstvrijstelling om vraagt: een winstberekening die klopt, vóórdat de vrijstelling erover wordt gerekend. Voor ondernemers die willen groeien is een sluitende basisadministratie ook onmisbaar bij het aantrekken van nieuwe klanten; wie zelf nog met een website worstelt, vindt bruikbare achtergrond in deze gids over een website laten maken voor het mkb.
Wilt u weten wat de vrijstelling concreet voor uw situatie betekent? Vraag een proefberekening aan via onze dienstenpagina voor inkomstenbelasting en weet binnen een paar dagen waar u aan toe bent.
Bronnen
- Mkb-winstvrijstelling | Belastingdienst
- Mkb-winstvrijstelling | Ondernemersplein
- Mkb-winstvrijstelling voor startende ondernemers: zo zit het in 2026 | Rabobank
Veelgestelde vragen
Wie heeft recht op de mkb-winstvrijstelling?
Iedereen die voor de inkomstenbelasting als ondernemer wordt aangemerkt, komt in aanmerking. Het urencriterium is hierbij niet vereist, in tegenstelling tot bij de zelfstandigenaftrek.
Hoeveel is de mkb-winstvrijstelling in 2026?
De vrijstelling bedraagt in 2026 12,70% van de winst na ondernemersaftrek, gelijk aan het percentage van 2025.
Wat is de mkb-winstvrijstelling in 2027?
Het percentage voor 2027 is bij het opstellen van dit artikel nog niet officieel vastgesteld. De overheid publiceert dat doorgaans in het belastingplan van het najaar voorafgaand aan het betreffende jaar.
Wanneer is de mkb-winstvrijstelling van toepassing?
De vrijstelling geldt zodra u fiscaal ondernemer bent en winst uit onderneming aangeeft, ongeacht of dat winst of verlies is. De Belastingdienst berekent haar automatisch, direct na de ondernemersaftrek.
Heeft de mkb-winstvrijstelling ook invloed op de fiscale oudedagsreserve?
Ja, indirect. De fiscale oudedagsreserve (FOR) wordt berekend over de winst vóór toepassing van de mkb-winstvrijstelling, maar omdat beide posten uw uiteindelijke belastbare winst beïnvloeden, is het slim om ze in samenhang te bekijken bij uw jaarplanning.